យន្ត​​ហោះ​ចម្បាំងF-16​បាន​នាំមកនូវជ័យ​ជំ​នះផ្នែកនយោ​បា​យដល់អ៊ុយក្រែន

បន្ទាប់ពីការអំពាវនាវជាច្រើនខែទៅកាន់សហរដ្ឋអាមេរិកនិងសម្ព័ន្ធមិត្តរបស់ខ្លួនសម្រាប់ជំនួយទីបំផុតអ៊ុយក្រែនត្រូវបានធានាថាខ្លួននឹងមានយន្តហោះចម្បាំង F-16 របស់ខ្លួន ដោយទទួលបានជ័យជម្នះនយោបាយដ៏ធំមួយ។

ប្រធានាធិបតីអ៊ុយក្រែន Volodymyr Zelensky (ឆ្វេង) និងនាយករដ្ឋមន្ត្រីដាណឺម៉ាកលោក Mette Frederiksen អង្គុយលើយន្តហោះ F-16 នៅមូលដ្ឋាន Skrydstrup ក្នុងទីក្រុង Vojens ភាគខាងជើងប្រទេសដាណឺម៉ាក នៅថ្ងៃទី ២០ខែសីហា។ រូបថត៖ AFP

កាលពីខែមុន ដាណឺម៉ាកបានប្រកាសថា ខ្លួននឹងប្រគល់យន្តហោះចម្បាំង F-16 ចំនួន១៩គ្រឿងទៅឱ្យអ៊ុយក្រែនក្នុងរយៈពេល២ឆ្នាំ២០២៤-២០២៥ ហើយប្រទេសហូឡង់បានប្តេជ្ញាថានឹងផ្តល់៤២គ្រឿង។ ន័រវែស​ក៏​បាន​បញ្ជាក់​ដែរ​ថាខ្លួន​នឹង​ផ្តល់​យន្តហោះ​ចម្បាំង។ប៉ុន្តែ​មិន​បាន​បង្ហាញ​ពី​បរិមាណ​នោះ​ទេ។យន្តហោះ F-16 ត្រូវបានផលិតនៅសហរដ្ឋអាមេរិក ហើយការផ្ទេរណាមួយតម្រូវឱ្យមានភ្លើងខៀវពីទីក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន។ រដ្ឋបាលរបស់ប្រធានាធិបតីJoeBidenដំបូងឡើយត្រូវបានជំទាស់នឹងគំនិតនេះ ដោយខ្លាចដំណើរការផ្លាស់ប្តូរដ៏វែងឆ្ងាយនិងមានតម្លៃថ្លៃ និងបង្កើនភាពតានតឹងជាមួយរុស្ស៊ី។ថ្មីៗនេះវ៉ាស៊ីនតោនបានផ្លាស់ប្តូរគំនិតរបស់ខ្លួននៅពេលដែលសម្ព័ន្ធមិត្តលោកខាងលិចនិងក្រុងគៀវបង្កើនសម្ពាធ។ អ៊ុយក្រែនបានសង្កត់ធ្ងន់ម្តងហើយម្តងទៀតថាការពិតដែលថាអាកាសយានិករបស់ខ្លួនហោះហើរយន្តហោះចម្បាំងដែលផលិតដោយសហរដ្ឋអាមេរិកគឺជា "សញ្ញាប្រាកដពីពិភពលោកថាប្រតិបត្តិការរុស្ស៊ីនឹងបរាជ័យ" ។លោកPsscalAusseurអគ្គនាយកនៃមូលនិធិមេឌីទែរ៉ាណេសម្រាប់ការសិក្សាយុទ្ធសាស្ត្រ (FMES) នៅប្រទេសបារាំងបាននិយាយថាការផ្លាស់ប្តូរនេះ "នាំមកនូវសញ្ញានយោបាយដ៏ធំមួយ" ។Ausseur បាននិយាយថា "វាជាជំហានមួយទៀតនៅក្នុងកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់លោកខាងលិចក្នុងការបង្កើនការគាំទ្រផ្នែកយោធា។ប្រសិនបើពួកគេនៅតែបដិសេធ វានឹងផ្តល់នូវចំណាប់អារម្មណ៍ថាការគាំទ្ររបស់អាមេរិក និងអឺរ៉ុបកំពុងធ្លាក់ចុះ" ។ទាំង​ខាង​ផ្នែក​ការទូត និង​នៅ​លើ​ផ្ទៃ​ដីវា​មាន​សារៈសំខាន់​ខ្លាំង​ណាស់»។លោក Girish Linganna អ្នកវិភាគផ្នែកការពារជាតិនិងអវកាសឥណ្ឌាបានវាយតម្លៃថា តាមទស្សនៈលោកខាងលិចការសម្រេចចិត្តផ្តល់យន្តហោះ F-16 គឺជា “ចំណុចរបត់” នៅក្នុងជម្លោះរុស្ស៊ី-អ៊ុយក្រែន ដោយសាររុស្ស៊ីមានទំនុកចិត្តកាន់តែខ្លាំងឡើងក្នុងការកម្ចាត់ប្រព័ន្ធលោកខាងលិច។ លោកបាននិយាយថា"ការប្តេជ្ញាចិត្តយ៉ាងមុតមាំក្នុងការផ្គត់ផ្គង់ និងថែរក្សាកងនាវា F-16 សម្រាប់អ៊ុយក្រែន នឹងជួយស្ដារឡើងវិញនូវភាពជឿជាក់របស់លោកខាងលិច និងទូទាត់សងសម្រាប់ការខាតបង់ក្នុងសមរភូមិដែលបណ្តាលមកពីការពន្យារពេលពីមុន" ។Ivan Klyszcz អ្នកស្រាវជ្រាវនៅមជ្ឈមណ្ឌលអន្តរជាតិសម្រាប់ការពារនិងសន្តិសុខ (ICDS) នៅប្រទេសអេស្តូនីបានសង្កត់ធ្ងន់ថាការពិតដែលថាF-16 ត្រូវបានបរិច្ចាគជំនួសឱ្យការទិញមានន័យថាអ៊ុយក្រែនមិនប្រើប្រាស់ថវិកាការពារដែលមានភាពតានតឹងរួចទៅហើយ។លោកប្រធានាធិបតី Zelensky បានស្វាគមន៍យ៉ាងកក់ក្តៅចំពោះការផ្លាស់ប្តូររបស់សហរដ្ឋអាមេរិក និងសម្ព័ន្ធមិត្តរបស់ខ្លួន។ លោក​បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ថា​៖ «​នៅ​ពេល​សាមគ្គីភាព​កាន់​តែ​ខ្លាំងសូម្បី​តែ​រឿង​ដែល​មើល​ទៅ​ឆ្ងាយ​ពី​មុន​ក៏​អាច​សម្រេច​បាន»។យន្តហោះចម្បាំងពហុមុខងារ F-16 ដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយ GeneralDynamicsក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៧០ត្រូវបានប្រើប្រាស់ដោយសហរដ្ឋអាមេរិក និងសម្ព័ន្ធមិត្តរបស់ខ្លួន។ យន្តហោះ F-16 នីមួយៗមានតម្លៃប្រហែល៣០-៣៥លានដុល្លារ អាស្រ័យលើវ៉ារ្យ៉ង់។ F-16 អាច​ឡើង​ដល់​ល្បឿន​អតិបរមា២,១២១ គីឡូម៉ែត្រ​ក្នុង​មួយ​ម៉ោង​នៅ​រយៈ​កម្ពស់១២,000 ម៉ែត្រ, ពិដាន​អតិបរមា១៨,000 ម៉ែត្រ​មាន​រយៈ​ចម្ងាយ៥៤៦គីឡូម៉ែត្រ។ F-16 ត្រូវបានបំពាក់ដោយកាណុង៦ធុង ២០mm ១១mounts ដែលអាចផ្ទុកអាវុធ ៧.៧តោន។អ្នកសង្កេតការណ៍សង្កត់ធ្ងន់លើទិដ្ឋភាពនយោបាយព្រោះពួកគេជឿថាការផ្លាស់ប្តូរដើម្បីផ្ទេរ F-16 មិននាំមកនូវតម្លៃយោធាច្រើនទេយ៉ាងហោចណាស់ក្នុងរយៈពេលខ្លី។ទីក្រុងវ៉ាស៊ីនតោនបានពណ៌នា F-16 ជាឧបករណ៍សំខាន់ក្នុងដំណើរការផ្លាស់ប្តូរកងទ័ពអ៊ុយក្រែនទៅជាកម្លាំងដែលមានសមត្ថភាពរារាំងទីក្រុងម៉ូស្គូនាពេលអនាគត។ប៉ុន្តែមិនមានប្រសិទ្ធភាពភ្លាមៗក្នុងអរិភាព។ពួកគេជឿថា យន្តហោះចម្បាំងនេះនឹងដើរតួយ៉ាងសំខាន់ក្នុងយុទ្ធសាស្ត្រការពាររយៈពេលវែងរបស់អ៊ុយក្រែន។ដូច្នេះវាមិនអាចត្រូវបានផ្ទេរដោយប្រញាប់ប្រញាល់នោះទេ។នៅចុងខែមីនា សេវាស្រាវជ្រាវសភាអាមេរិកបានកត់សម្គាល់ថា យន្តហោះចម្បាំង "មិនទាន់បានដើរតួនាទីសម្រេចចិត្តក្នុងជម្លោះ ហើយទំនងជាមិនធ្វើដូច្នេះទេដោយសារសមត្ថភាពរបស់អ៊ុយក្រែន និងរុស្ស៊ី"។ទីភ្នាក់ងារនេះបាននិយាយថា“ភាគីទាំង២ប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធការពារដែនអាកាសទំនើប ដោយកំណត់ប្រសិទ្ធភាពប្រយុទ្ធរបស់យន្តហោះរុស្ស៊ី និងអ៊ុយក្រែន”។Keir Giles អ្នកជំនាញរុស្ស៊ី និងជាទីប្រឹក្សាជាន់ខ្ពស់នៅ Chatham House ក្នុងទីក្រុងឡុងដ៍ បាននិយាយថាការប្រគល់យន្តហោះ F-16 គឺយឺតពេលសម្រាប់ការវាយប្រហារតបតនៅឆ្នាំនេះ។វរសេនីយ៍ឯកJackJacobsកងទ័ពជើងគោកអាមេរិកដែលចូលនិវត្តន៍បាននិយាយថា សហរដ្ឋអាមេរិកមានការស្ទាក់ស្ទើរជាយូរមកហើយពីព្រោះ "យើងព្រួយបារម្ភអំពីយន្តហោះF-16 នៅលើទឹកដីដែលគ្រប់គ្រងដោយរុស្ស៊ី"។ការប្រើប្រាស់យន្តហោះ F-16 នៅលើសមរភូមិអ៊ុយក្រែន អាចនឹងនៅឆ្ងាយ ព្រោះវាត្រូវចំណាយពេលច្រើនខែ ដើម្បីបណ្តុះបណ្តាលអ្នកបើកយន្តហោះ ដើម្បីហោះហើរយន្តហោះចម្បាំងដ៏ទំនើបនេះ។ Klyszcz បាននិយាយថា "ទោះបីជាទាហានអ៊ុយក្រែនធ្វើបានល្អក្នុងការហ្វឹកហ្វឺន និងសម្រេចគោលដៅរបស់ពួកគេលឿនជាងការរំពឹងទុកក៏ដោយ ។ប៉ុន្តែបេសកកម្មនេះនៅតែពិបាកខ្លាំងណាស់" ។លើសពីនេះ អ៊ុយក្រែនក៏ប្រឈមមុខនឹងបញ្ហាប្រឈមមួយចំនួនទៀត ដូចជាបញ្ហាថែទាំ ឬការទិញគ្រឿងបន្លាស់ជាដើម។Justin Bronk មកពីវិទ្យាស្ថាន Royal Institute for Defense and Security Studies (RUSI) ជឿជាក់ថា អ្នកម៉ៅការជនស៊ីវិលបរទេសនឹងត្រូវមកប្រទេសអ៊ុយក្រែន ដើម្បីត្រួតពិនិត្យ និងផ្តល់ការបណ្តុះបណ្តាលតាមការងារដល់បុគ្គលិកថែទាំអ៊ុយក្រែន។ នេះបង្កើនហានិភ័យនៃអ្នកម៉ៅការលោកខាងលិចត្រូវបានសម្លាប់នៅក្នុងការវាយប្រហារតាមអាកាសរបស់រុស្ស៊ី។ឧត្តមសេនីយ៍James Hecker ប្រមុខកងទ័ពអាកាសអាមេរិកប្រចាំទ្វីបអឺរ៉ុប បានសង្កត់ធ្ងន់ថា ការអត់ធ្មត់គឺត្រូវការជាចាំបាច់ បើទោះបីជាយល់ថា អ៊ុយក្រែនចង់បញ្ជូនអ្នកប្រយុទ្ធយ៉ាងលឿនទៅក្នុងសមរភូមិ ដើម្បីពង្រឹងការវាយបកយឺតៗក៏ដោយ។ លោក Hecker បាននិយាយថា "វាត្រូវការពេលវេលាដើម្បីបង្កើតក្រុម F-16 ដែលមានសមត្ថភាព និងត្រៀមខ្លួនជាស្រេចប្រយុទ្ធ។ដំណើរការនេះអាចចំណាយពេលរហូតដល់៤-៥ឆ្នាំ" ។ប៉ុន្តែជាមួយនឹងការរំពឹងទុកនៃជម្លោះអ៊ុយក្រែននៅតែអូសបន្លាយ យន្តហោះ F-16 ត្រូវបានគេរំពឹងថានឹងនៅតែមានឱកាសបង្ហាញពីប្រសិទ្ធភាពរបស់វា។Alexandre Vautravers អ្នកវិភាគ និងជានិពន្ធនាយកនៃ Swiss Military Review បាននិយាយថា F-16 "មិនមែនជាអ្នកផ្លាស់ប្តូរហ្គេមនោះទេ ។ប៉ុន្តែអនុញ្ញាតឱ្យអ៊ុយក្រែនពង្រឹងសមត្ថភាពរបស់ខ្លួន" ។បំពាក់ដោយប្រព័ន្ធបស្ចិមប្រទេសទំនើប F-16 មិនត្រឹមតែបំពេញបន្ថែមនូវឃ្លាំងអាវុធ "បាត់បង់យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ" របស់កងទ័ពអាកាសអ៊ុយក្រែនប៉ុណ្ណោះទេ។ប៉ុន្តែថែមទាំងអាចជួយក្រុងគៀវ "បិទគម្លាតជាមួយរុស្ស៊ីជឿនលឿនផ្សេងទៀត"។នេះបើយោងតាមលោក Gareth Jennings នៃចារកម្មអង់គ្លេស។ លោក Giles បាននិយាយថា "ការធ្វើឱ្យអ៊ុយក្រែនកាន់តែរឹងមាំ រួមទាំងការធានាថាវាមានថាមពលអាកាសគ្រប់គ្រាន់គឺជាគន្លឹះនៃសន្តិសុខរយៈពេលវែងរបស់ខ្លួននិងលទ្ធផលនៃសង្រ្គាមបច្ចុប្បន្ន"៕ប្រភពAFP, NBC News, Al Jazeera