ហេតុអ្វី​បា​​​ន​ជា​លោ​​កPutinជ្រើសរើស​ទៅ​​បំពេញ​ទស្សនកិច្ច​នៅ​ប្រទេ​ស​ចិន​មុនគេក្រោយ​ជាប់​​ឆ្នោត​ជា​ប្រធានាធិប​តី​រុស្ស៊ី​ឡើង​វិញ?

ក្រុមអ្នកសង្កេតការណ៍បាននិយាយថាដំណើរទស្សនកិច្ចលើកដំបូងរបស់ប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ីលោកVladimirPutinទៅកាន់ប្រទេសចិនបន្ទាប់ពីលោកត្រូវបានជាប់ឆ្នោតជាថ្មីសម្រាប់អាណត្តិទី៥នឹងមានសារៈសំខាន់ជាយុទ្ធសាស្ត្រសម្រាប់ប្រទេសទាំងពីរនៅក្នុងបរិបទពិភពលោកដែលប្រែប្រួល។

លោកPutin (ស្ដាំ) ចាប់​ដៃ​ជាមួយ​លោកXiបន្ទាប់ពី​សន្និសីទ​សារព័ត៌មាន​រួម​នៅ​វិមាន​ក្រឹមឡាំង ទីក្រុង​មូស្គូ ប្រទេស​រុស្ស៊ី កាលពី​ថ្ងៃទី២១ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៣។ រូបថត៖AFP

នៅថ្ងៃទី១៤ខែឧសភាវិមានក្រឹមឡាំងនិងក្រសួងការបរទេសចិនបានចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍ដាច់ដោយឡែកដោយនិយាយថាលោកPutinនឹងបំពេញទស្សនកិច្ចផ្លូវរដ្ឋនៅប្រទេសចិននៅថ្ងៃទី១៦-១៧ខែឧសភា តាមការអញ្ជើញរបស់ប្រធានាធិបតី Xi Jinping  ។យោងតាមវិមានក្រឹមឡាំង ក្នុងកិច្ចប្រជុំនាពេលខាងមុខ ប្រមុខរដ្ឋទាំងពីរ "នឹងពិភាក្សាលម្អិតគ្រប់បញ្ហានៃភាពជាដៃគូគ្រប់ជ្រុងជ្រោយនិងអន្តរកម្មយុទ្ធសាស្ត្រ"រវាងទីក្រុងម៉ូស្គូនិងទីក្រុងប៉េកាំងក៏ដូចជាកំណត់ទិសដៅសំខាន់ៗសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍបន្ថែមទៀតទំនាក់ទំនងរុស្ស៊ី-ចិន។ លោកPutinនិងលោក Xiក៏នឹងពិភាក្សាអំពី"បញ្ហាអន្តរជាតិនិងតំបន់សំខាន់ៗបំផុត"ហើយនឹងចុះហត្ថលេខាលើសេចក្តីថ្លែងការណ៍រួម និងឯកសារទ្វេភាគីមួយចំនួន។

អភិវឌ្ឍភាពជាដៃគូយុទ្ធសាស្ត្រ

អ្នកវិភាគចិនវាយតម្លៃថាជម្រើសរបស់លោកPutinសម្រាប់ប្រទេសនេះជាទិសដៅសម្រាប់ដំណើរទៅក្រៅប្រទេសលើកដំបូងរបស់លោកបន្ទាប់ពីការស្បថចូលកាន់តំណែងជាប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ីជាលើកទី៥គឺ"មិនគួរឱ្យភ្ញាក់ផ្អើលទេ"ហើយវាបង្ហាញថាទីក្រុងម៉ូស្គូយកចិត្តទុកដាក់យ៉ាងខ្លាំងចំពោះការអភិវឌ្ឍបន្ថែមទៀតភាពជាដៃគូយុទ្ធសាស្ត្រជាមួយទីក្រុងប៉េកាំង។ពួកគេជឿថា ក្រោមសម្ពាធពីបស្ចិមប្រទេសការប្ដេជ្ញាចិត្តរបស់រុស្ស៊ីក្នុងការ "ងាកទៅខាងកើត"កាន់តែរឹងមាំ។សេចក្តីថ្លែងការណ៍​របស់​មេដឹកនាំ​រុស្ស៊ី​ក្នុង​បទសម្ភាសន៍​ជាមួយ​ទីភ្នាក់ងារ​ព័ត៌មាន Xinhua មុន​ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​នេះ​បាន​ពង្រឹង​ការយល់ឃើញ​នេះ។ យោងតាមលោកPutin រុស្ស៊ី និងចិនកំពុងលើកកម្ពស់ភាពរុងរឿងនៃប្រទេសទាំងពីរតាមរយៈការពង្រីកកិច្ចសហប្រតិបត្តិការស្មើភាពនិងផលប្រយោជន៍ទៅវិញទៅមកក្នុងវិស័យជាច្រើន។ប្រមុខក្រុងម៉ូស្គូជឿជាក់ថារុស្ស៊ីនិងចិនមានទំនាក់ទំនងយ៉ាងជិតស្និទ្ធអស់រយៈពេលជាច្រើនសតវត្សមកហើយដោយសារតែព្រំដែនរួមដ៏ធំរបស់ពួកគេក៏ដូចជាទំនាក់ទំនងវប្បធម៌ជិតស្និទ្ធនិងការផ្លាស់ប្តូររវាងប្រជាជន និងប្រជាជនដោយផ្អែកលើ "មូលដ្ឋាននៃផលប្រយោជន៍រួមយ៉ាងជ្រាលជ្រៅ និងទូលំទូលាយ"ទំនុកចិត្តការគាំទ្រដ៏រឹងមាំនិងមិត្តភាពពិតប្រាកដរវាងប្រជាជនទាំងពីរ”។រុស្ស៊ី និងចិនបានប្រកាសភាពជាដៃគូ “គ្មានដែនកំណត់” នៅពេលដែលលោកPutin ធ្វើទស្សនកិច្ចនៅទីក្រុងប៉េកាំងក្នុងខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ ២០២២។កាលពីជាង៦ខែមុនមេដឹកនាំវិមានក្រឹមឡាំងក៏បានទៅប្រទេសចិនដែលជាដៃគូសេដ្ឋកិច្ចដ៏សំខាន់របស់រុស្ស៊ីបន្ទាប់ពីលោកខាងលិចបានដាក់ទណ្ឌកម្មជាបន្តបន្ទាប់លើទីក្រុងមូស្គូ ដោយសារតែជម្លោះនៅអ៊ុយក្រែន។លោកPutinបានលើកឧទាហរណ៍នៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការជាក់ស្តែងរវាងប្រទេសទាំងពីរក្នុងវិស័យសេដ្ឋកិច្ចនិងពាណិជ្ជកម្មដោយចាត់ទុកថានេះជាការបង្ហាញនៃអភ័យឯកសិទ្ធិដ៏រឹងមាំចំពោះបញ្ហាប្រឈមនិងវិបត្តិខាងក្រៅ។ យោងតាមប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ី ក្នុងរយៈពេល៥ឆ្នាំកន្លងទៅ ពាណិជ្ជកម្មទ្វេភាគីបានកើនឡើងទ្វេដងពី១១១ពាន់លានដុល្លារក្នុងឆ្នាំ ២០១៩ដល់២២៧.៨ពាន់លានដុល្លារកាលពីឆ្នាំមុន។ ប្រទេសចិនគឺជាដៃគូពាណិជ្ជកម្មដ៏ធំបំផុតរបស់រុស្ស៊ីក្នុងរយៈពេល១៣ឆ្នាំជាប់ៗគ្នាខណៈដែលនៅឆ្នាំ២០២៣ប្រទេសរុស្ស៊ីបានជាប់ចំណាត់ថ្នាក់ទី៤ក្នុងចំណោមដៃគូពាណិជ្ជកម្មសំខាន់ៗ។លោកPutinបានបន្ថែមថាជាង៩០% នៃប្រតិបត្តិការរវាងក្រុមហ៊ុននៃប្រទេសទាំងពីរឥឡូវនេះត្រូវបានបង់ជារូបិយប័ណ្ណក្នុងស្រុករបស់ពួកគេ។ ភាគីទាំងពីរក៏កំពុងអភិវឌ្ឍជាប្រព័ន្ធ និងជាប់លាប់នូវកិច្ចសហប្រតិបត្តិការលើវិស័យថាមពល កសិកម្ម ដឹកជញ្ជូន និងអប់រំហើយ"ព្យាយាមបង្កើតកិច្ចសហប្រតិបត្តិការជិតស្និទ្ធជាងនៅក្នុងឧស្សាហកម្ម និងបច្ចេកវិទ្យាខ្ពស់ អវកាស និងនុយក្លេអ៊ែរសន្តិភាព បញ្ញាសិប្បនិម្មិត ហិរញ្ញវត្ថុ ថាមពលកកើតឡើងវិញ និងផ្សេងៗទៀត។ វិស័យច្នៃប្រឌិត។លោកPutinបានកត់សម្គាល់ថាទំនាក់ទំនងផ្ទាល់ខ្លួនដ៏ល្អរវាងគាត់និងប្រធានាធិបតីចិនក៏ដើរតួយ៉ាងពិសេសនិងលេចធ្លោក្នុងការអភិវឌ្ឍន៍ទំនាក់ទំនងទ្វេភាគី។ ប្រធានាធិបតី​រុស្ស៊ី​បាន​ពណ៌នា​លោក​ស៊ី​ថា​ជា​«​មេដឹកនាំ​ដ៏​ឈ្លាសវៃ​និង​មាន​ចក្ខុវិស័យ​»​។លោកPutinបាននិយាយថា "យើងបានជួបគ្នាជាលើកដំបូងនៅក្នុងខែមីនា ឆ្នាំ២០១០។ យើងបានជួប និងហៅគ្នាទៅវិញទៅមកជាទៀងទាត់ចាប់តាំងពីពេលនោះមក។ ប្រធានាធិបតី Xi Jinping រក្សានូវទម្រង់ទំនាក់ទំនងប្រកបដោយការគោរព មិត្តភាព បើកចំហ និងស្មោះត្រង់" ។ មេដឹកនាំរុស្ស៊ីបានបន្ថែមថា កិច្ចប្រជុំរបស់ពួកគេមិនត្រឹមតែជាការសន្ទនារវាងមិត្តចាស់ប៉ុណ្ណោះទេ ។ប៉ុន្តែក៏ជាកន្លែងសម្រាប់ការផ្លាស់ប្តូរទស្សនៈប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាពលើរបៀបវារៈទ្វេភាគីនិងអន្តរជាតិផងដែរ។លោកPutinបានរំលឹកថាលោក Xi បានជ្រើសរើសប្រទេសរុស្ស៊ីជាទិសដៅដំបូងក្នុងអំឡុងពេលដំណើរទស្សនកិច្ចផ្លូវរដ្ឋរបស់លោកក្នុងនាមជាមេដឹកនាំរបស់ប្រទេសចិនក្នុងឆ្នាំ២០១៣។ ដំណើរទស្សនកិច្ចផ្លូវរដ្ឋជាលើកដំបូងរបស់លោក Xi បន្ទាប់ពីបានជាប់ឆ្នោតជាប្រធានាធិបតីចិនឡើងវិញកាលពីខែមីនាឆ្នាំមុនក៏បានទៅកាន់ប្រទេសរុស្ស៊ីផងដែរ។នៅក្នុងបទសម្ភាសន៍ថ្មីៗនេះជាមួយកាសែត Global Times ឯកអគ្គរដ្ឋទូតចិនប្រចាំនៅប្រទេសរុស្ស៊ី លោក ZhangHanhuiបានបញ្ជាក់ថា«ក្រោមការណែនាំជាយុទ្ធសាស្ត្ររបស់ប្រមុខរដ្ឋទាំងពីរភាពជាដៃគូយុទ្ធសាស្ត្រដ៏ទូលំទូលាយនិងសម្របសម្រួលសម្រាប់ទំនាក់ទំនងថ្មីរវាងចិន និងរុស្ស៊ីនាពេលនេះ គឺស្ថិតក្នុងកម្រិតល្អបំផុតនៅក្នុង ប្រវត្តិសាស្ត្រ។លោកPutinបានពន្យល់ថា"កម្រិតដែលមិនធ្លាប់មានពីមុនមកនៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការជាយុទ្ធសាស្ត្ររវាងប្រទេសទាំងពីរបានកំណត់ជម្រើសរបស់ខ្ញុំចំពោះប្រទេសចិនជាប្រទេសដំបូងគេដែលធ្វើទស្សនកិច្ចបន្ទាប់ពីចូលកាន់តំណែងជាប្រធានសហព័ន្ធរុស្ស៊ីជាផ្លូវការ" ។

មហិច្ឆតាចង់ក្លាយជាសសរស្តម្ភនៃពិភពលោកពហុប៉ូល

យោង​តាម​អ្នក​វិភាគ លោក​Putinនិង​លោក​Xiមាន​រឿង​ជា​ច្រើន​ដែល​និយាយ​រួម​ក្នុង​ន័យ​នៃ​ទស្សនៈ​ពិភពលោក ហើយ​ពួក​គេ​ទាំង​ពីរ​បាន​ចោទ​ប្រកាន់​អាមេរិកនិង​សម្ព័ន្ធមិត្ត​លោក​ខាង​លិច​ពី​បទ​សុបិន​នៃ​អនុត្តរភាព ហើយ​តែង​តែ​ស្វែង​រក​ការ​ទប់​ស្កាត់​ការ​កើន​ឡើង​នៃ​មហាអំណាច​ផ្សេង​ទៀតចិន ឬរុស្ស៊ី។ មេដឹកនាំទាំងពីរបានថ្កោលទោសជាសាធារណៈនូវ "ការភូតកុហក ទង្វើនៃភាពឯកោ ការគៀបសង្កត់ និងមហិច្ឆតាដើម្បីគ្រប់គ្រង" ហើយបានអំពាវនាវឱ្យមានការបង្កើតសណ្តាប់ធ្នាប់ពិភពលោកពហុប៉ូឡាថ្មីមួយ។លោកPutinខ្លួនឯងក៏បានវាយតម្លៃថាទីក្រុងម៉ូស្គូនិងទីក្រុងប៉េកាំងមានទស្សនៈស្រដៀងគ្នា ឬដូចគ្នាចំពោះបញ្ហាសំខាន់ៗក្នុងរបៀបវារៈអន្តរជាតិ ដូចជាដំណោះស្រាយដោយសន្តិវិធីចំពោះជម្លោះរុស្ស៊ី-អ៊ុយក្រែន ឬការប្រឈមមុខដាក់គ្នារវាងប៉ាឡេស្ទីន-អ៊ីស្រាអែល។ ជាពិសេស ភាគីទាំងពីរ “គាំទ្រតួនាទីនាំមុខនៃច្បាប់អន្តរជាតិ គាំទ្រសន្តិសុខស្មើភាព គ្រប់ជ្រុងជ្រោយ និងនិរន្តរភាព ទាំងកម្រិតពិភពលោក និងតំបន់” ដោយមានជំហរសម្របសម្រួលកណ្តាលរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ។ប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ីបានសង្កត់ធ្ងន់ថា កិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងរុស្ស៊ី និងចិនលើគោលនយោបាយការបរទេសក្នុងឆាកអន្តរជាតិកំពុងបង្កើតលក្ខខណ្ឌសម្រាប់ការបង្កើតសណ្តាប់ធ្នាប់ពិភពលោកពហុប៉ូឡាដោយយុត្តិធម៌ ដែលជាមូលដ្ឋានគ្រឹះសម្រាប់ភាពជោគជ័យនាពេលអនាគតរបស់ភាពជាដៃគូយុទ្ធសាស្ត្រទ្វេភាគី។លោកមានសុទិដ្ឋិនិយមថាយន្តការពហុភាគីដូចជាក្រុមសេដ្ឋកិច្ចកំពុងរីកចម្រើន (BRICS) និងអង្គការសហប្រតិបត្តិការសៀងហៃ (SCO) គឺជាប្រទេសរួបរួមគ្នានៅក្នុងសកលលោកខាងត្បូង។យោងតាមអ្នកវិភាគនយោបាយរុស្ស៊ី Aleksandr Dugin ទាំងចិន និងរុស្ស៊ីចង់ក្លាយជា “សសរស្តម្ភ” ពីរនៃពិភពលោកពហុប៉ូល។ ការសម្របសម្រួលដោយរលូននិងមានប្រសិទ្ធភាពរវាងសសរស្តម្ភទាំងពីរនេះនឹងលើកទឹកចិត្តឱ្យប្រទេសជាច្រើនទៀតនៅជុំវិញពិភពលោកចូលរួមក្នុងការកសាងសណ្តាប់ធ្នាប់អន្តរជាតិថ្មីមួយប្រឆាំងនឹងឯកតោភាគីនិយម និងអនុត្តរភាព។អ្នកប្រាជ្ញ Cui Heng នៃវិទ្យាស្ថាន SCO សម្រាប់កិច្ចសហប្រតិបត្តិការតុលាការ និងការផ្លាស់ប្តូរអន្តរជាតិ ដែលមានមូលដ្ឋាននៅទីក្រុងសៀងហៃ បានអត្ថាធិប្បាយថា មតិសាធារណៈរបស់ពិភពលោកនឹងយកចិត្តទុកដាក់ចំពោះកិច្ចប្រជុំនាពេលខាងមុខរវាងមេដឹកនាំរុស្ស៊ីនិងចិនដើម្បីមើលថាតើភាគីទាំងពីរអាចបង្កើនទំនាក់ទំនងទ្វេភាគីឡើងដល់កម្ពស់ថ្មីដោយរបៀបណា? លោក Cui និងឯកអគ្គរដ្ឋទូតZhangសង្ឃឹមថាក្នុងបរិបទនៃប្រទេសទាំងពីរប្រារព្ធខួបលើកទី៧៥នៃការបង្កើតទំនាក់ទំនងការទូតនៅឆ្នាំនេះ ទីក្រុងម៉ូស្គូ និងទីក្រុងប៉េកាំងនឹងឆ្លៀតយកឱកាសនេះដើម្បីជំរុញកិច្ចសហប្រតិបត្តិការជាយុទ្ធសាស្ត្រ និងជួយជំនះវិបត្តិ និងបញ្ហាប្រឈមនានាឱ្យរីកចម្រើន និងបង្កើនឥទ្ធិពលសកល៕ពុតសាម៉ាត់