ហេតុអ្វី​បា​ន​ជា​ប្រធានាធិ​បតីPutinប្តូររដ្ឋមន្ត្រី​ការពា​រជាតិ​ភ្លាមៗ?

 ការសម្រេចចិត្តរបស់ប្រធានាធិបតីVladimirPutinក្នុងការផ្ទេរតំណែងជារដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិលោកSergeyShoiguគឺជាការផ្លាស់ប្តូរគួរឱ្យកត់សម្គាល់នៅក្នុងបរិធានយោធារុស្ស៊ីបន្ទាប់ពីជម្លោះជាង២ឆ្នាំនៅអ៊ុយក្រែន។

ប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ី Vladimir Putin និងរដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិ Sergei Shoigu (រូបថត៖ Reuters)

ប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ី លោកPutinបានសម្រេចចិត្តដកលោកSergei Shoigu ដែលត្រូវបានគេចាត់ទុកថាជាសម្ព័ន្ធមិត្តដ៏យូរលង់របស់ចៅហ្វាយវិមានក្រឹមឡាំងចេញពីតំណែងជារដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិនៅក្នុងការរុះរើដ៏សំខាន់បំផុតនៃបញ្ជាការយោធាចាប់តាំងពីការដួលរលំនៃកងទ័ពរុស្ស៊ីយុទ្ធនាការយោធានៅអ៊ុយក្រែនជាង២ឆ្នាំមុន។នៅក្នុងសេចក្តីប្រកាសកាលពីថ្ងៃទី១២ឧសភា វិមានក្រឹមឡាំងបាននិយាយថាលោក Andrei Belousov អតីតឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីទទួលបន្ទុកសេដ្ឋកិច្ចនឹងជំនួសលោក Shoigu ជារដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិរុស្ស៊ីថ្មី។លោកប្រធានាធិបតីPutin ដែលបានស្បថចូលកាន់តំណែងអាណត្តិទី៥ជាមេដឹកនាំរុស្ស៊ីកាលពីសប្តាហ៍មុនបានស្នើឱ្យលោកShoiguឡើងកាន់តំណែងជាប្រធានក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខដ៏មានឥទ្ធិពលរបស់រុស្ស៊ី។ទីភ្នាក់ងារនេះបច្ចុប្បន្នដឹកនាំដោយលោក Nikolai Patrushev អតីតចារកម្មដែលមានទស្សនៈតឹងតែង និងជាទីប្រឹក្សាជិតស្និទ្ធបំផុតរបស់ប្រធានាធិបតីPutin ។លោក Shoigu ដែលជារដ្ឋមន្ត្រីដែលកាន់អំណាចយូរជាងគេរបស់រុស្ស៊ីបានចូលកាន់តំណែងជាថ្នាក់ដឹកនាំក្រសួងការពារជាតិក្នុងឆ្នាំ២០១២បន្ទាប់ពីអាណត្តិរបស់លោកជារដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងស្ថានការណ៍គ្រាអាសន្ន។ លោក​បាន​ដឹកនាំ​កងទ័ព​រុស្ស៊ី​ក្នុង​ប្រតិបត្តិការ​យោធា​ដ៏​ធំ​មួយ​ក្នុង​ប្រទេស​អ៊ុយក្រែន ដោយ​ចាប់ផ្តើម​នៅ​ឆ្នាំ ២០២២។នៅពេលដែលលោកកាន់តំណែងជារដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិ លោក Shoiguត្រូវបានប្រគល់ភារកិច្ចឱ្យធ្វើទំនើបកម្មយោធារុស្ស៊ីហើយត្រូវបានគេនិយាយថាមានសិទ្ធិចូលផ្ទាល់ទៅកាន់ប្រធានាធិបតីPutin។កេរ្តិ៍ឈ្មោះរបស់លោកShoiguនៅក្នុងប្រទេសរុស្ស៊ីបានកើនឡើងបន្ទាប់ពីប្រទេសរុស្ស៊ីបានបញ្ចូលឧបទ្វីបគ្រីមៀនៅក្នុងឆ្នាំ២០១៤ដែលជាឧប្បត្តិហេតុមួយដែលលោកត្រូវបានគេជឿថាជាអ្នកនៅពីក្រោយ។ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ អ្នកវិភាគលោកខាងលិចនិយាយថាលោកShoiguបានប្រឈមមុខនឹងការរិះគន់ចំពោះការធ្លាក់ចុះផ្នែកយោធារបស់រុស្ស៊ីបន្ទាប់ពីយុទ្ធនាការយោធានៅអ៊ុយក្រែនក៏ដូចជាអសមត្ថភាពរបស់លោកក្នុងការលុបបំបាត់បញ្ហាអំពើពុករលួយនៅក្នុងជួរកងទ័ពរុស្ស៊ី។គួរកត់សម្គាល់ថា លោក Shoigu ត្រូវបានបង្ខំឱ្យទប់ទល់នឹងការបះបោរប្រដាប់អាវុធកាលពីរដូវក្តៅមុនដោយមេដឹកនាំយោធាឯកជនរុស្ស៊ី Yevgeny Prigozhin ។លោក Shoigu ត្រូវ​បាន​គេ​ចាត់​ទុក​ជា​ឥស្សរជន​សំខាន់​ក្នុង​ការ​សម្រេច​ចិត្ត​របស់​លោក​ប្រធានាធិបតី Putin ក្នុង​ការ​បញ្ជូន​ទាហាន​រុស្ស៊ី​ចូល​ក្នុង​ប្រទេស​អ៊ុយក្រែន។រុស្ស៊ីបានរំពឹងថាយុទ្ធនាការនេះនឹងគ្របដណ្ដប់លើអ៊ុយក្រែនយ៉ាងឆាប់រហ័សដែលមានកម្លាំងយោធាតូចជាងនិងមិនសូវបំពាក់អាវុធជាងរុស្ស៊ី។ទោះបីជាយ៉ាងណាក៏ដោយជម្លោះនេះបានជំរុញឱ្យអ៊ុយក្រែនពង្រឹងការការពាររបស់ខ្លួន ដោយបានវាយលុកយ៉ាងខ្លាំងដល់យោធារុស្ស៊ី រួមទាំងការដកខ្លួនចេញពីការប៉ុនប៉ងរបស់ខ្លួនដើម្បីគ្រប់គ្រងរដ្ឋធានីគៀវ និងការវាយលុកដែលរុញច្រានកងកម្លាំងម៉ូស្គូចេញពីតំបន់ Kharkov ។ជំហររបស់លោក Shoigu ហាក់ដូចជាចុះខ្សោយកាលពីខែមុន នៅពេលដែលសេវាសន្តិសុខរុស្ស៊ីបានចាប់ខ្លួនមិត្តជិតស្និទ្ធរបស់លោក TimurIvanovដែលជាអតីតអនុរដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិដែលត្រូវបានចោទប្រកាន់ពីបទទទួលសំណូកប្រហែល១ពាន់លានរូប្លិ៍ (ជាង១១ពាន់លានដុល្លារ) ពីអ្នកម៉ៅការយោធា។ មន្ត្រី​រូប​នេះ​ត្រូវ​បាន​ចោទ​ប្រកាន់​ពី​បទ​ទទួល​សំណូក​ជា​ទ្រង់ទ្រាយ​ធំជា​បទល្មើស​ដែល​ត្រូវ​ផ្ដន្ទាទោស​ដាក់​ពន្ធនាគារ​រហូត​ដល់ ១៥ឆ្នាំ។លោកIvanovបានឡើងឋានន្តរស័ក្តិក្នុងវិស័យថាមពលអាតូមិករដ្ឋរបស់រុស្ស៊ី ហើយបានបម្រើការជាទីប្រឹក្សារដ្ឋមន្ត្រីថាមពល មុនពេលផ្លាស់ទៅធ្វើជាអភិបាលរងក្រុងម៉ូស្គូក្រោមការដឹកនាំរបស់លោក SergeiShoiguក្នុងឆ្នាំ២០១៣។ក្រោយមកនៅពេលដែលលោកក្លាយជារដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិរុស្ស៊ី លោក Sergei Shoigu ក៏បានតែងតាំងលោក Ivanov ជាអនុប្រធានរបស់គាត់នៅឆ្នាំ២០១៦ ។នៅលើក្រដាស ការសម្រេចចិត្តផ្លាស់ប្តូរបុគ្គលិកថ្មីដាក់លោក Shoigu ក្នុងតំណែងផ្លូវការដែលត្រូវបានចាត់ទុកថាមានឋានៈខ្ពស់ជាងតួនាទីរបស់លោកនៅក្នុងក្រសួងការពារជាតិ។ យោងតាមកាសែត The Guardian បានឱ្យដឹងថាអ្នកសង្កេតការណ៍មួយចំនួនជឿថានេះជាទង្វើរបស់ប្រធានាធិបតីPutin ដើម្បីអនុញ្ញាតឱ្យអតីតសម្ព័ន្ធមិត្តរបស់លោក"សង្គ្រោះមុខ" ។វា​មិន​ច្បាស់​ថា​តើ​អំណាច​ប៉ុន្មាន​ដែល​លោក Shoigu នឹង​នៅតែ​កាន់​អំណាច​លើ​សង្រ្គាម​រុស្ស៊ី​នៅ​អ៊ុយក្រែន។ទោះបីជាតំណែងថ្មីរបស់លោកគឺស្មើនឹងទីប្រឹក្សាសន្តិសុខជាតិរបស់ប្រធានាធិបតីអាមេរិកក៏ដោយអ្នកវិភាគនិយាយថានៅក្នុងប្រទេសរុស្ស៊ីតួនាទីនេះមានកម្រិតឥទ្ធិពលដោយសារតែវាមិនគ្រប់គ្រងដោយផ្ទាល់ទៅលើយោធាឬភ្នាក់ងារសន្តិសុខ។អ្នកនាំពាក្យវិមានក្រឹមឡាំង លោក DmitryPeskovបាននិយាយថាលោកPutinបានសម្រេចចិត្តតែងតាំងលោក Belousov ដែលជាសេដ្ឋវិទូជើងចាស់ឱ្យដឹកនាំក្រសួងការពារជាតិ បន្ទាប់ពីការចំណាយលើសង្រ្គាមរបស់រុស្ស៊ីបានកើនឡើងយ៉ាងខ្លាំង។ដោយពន្យល់ពីការសម្រេចចិត្តរបស់ប្រធានាធិបតីPutin ក្នុងការតែងតាំងរដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិថ្មី អ្នកនាំពាក្យវិមានក្រឹមឡាំង លោក DmitryPeskovបាននិយាយថា"សមរភូមិបច្ចុប្បន្នត្រូវបានសម្រេចដោយអ្នកដែលបើកចំហរចំពោះការបង្កើតថ្មីនិងមានឆន្ទៈក្នុងការច្នៃប្រឌិតឱ្យបានលឿនតាមដែលអាចធ្វើទៅបាន" ។យោងតាមវិមានក្រឹមឡាំង លោក Belousov បានបង្ហាញឱ្យឃើញថា"ទទួលបានជោគជ័យក្នុងការដឹកនាំក្រសួងអភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ច"ហើយបន្ទាប់មកបានធ្វើការជាជំនួយការសេដ្ឋកិច្ចរបស់ប្រធានាធិបតីអស់រយៈពេលជាយូរមកហើយ។លោក Peskov បានសង្កត់ធ្ងន់ថា "ក្រសួងការពារជាតិត្រូវតែបើកចំហយ៉ាងពិតប្រាកដចំពោះការច្នៃប្រឌិត ណែនាំគំនិតទំនើបបំផុតនិងបង្កើតលក្ខខណ្ឌអំណោយផលសម្រាប់ការប្រកួតប្រជែងផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច" ។លោក​ក៏​បាន​សង្កត់​ធ្ងន់​ថា «ការ​បញ្ចូល​សេដ្ឋកិច្ច​យោធា​ទៅ​ក្នុង​សេដ្ឋកិច្ច​ជាតិ​គឺ​មាន​សារៈ​សំខាន់​ណាស់»។ យោងតាមលោក Peskov ថវិកាយោធារបស់រុស្ស៊ីបានកើនឡើងពី៣% ទៅ៦.៧% នៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុបជាតិចាប់តាំងពីការចាប់ផ្តើមនៃជម្លោះអ៊ុយក្រែន។លោកBelousovបានបញ្ចប់ការសិក្សាដោយកិត្តិយសពីមហាវិទ្យាល័យសេដ្ឋកិច្ចនៃសាកលវិទ្យាល័យរដ្ឋម៉ូស្គូក្នុងឆ្នាំ១៩៨១ហើយយោងតាមទីភ្នាក់ងារសារព័ត៌មានរុស្ស៊ីRBCបានហាត់សមនិងកីឡាការ៉ាតេក្នុងយុវវ័យរបស់លោកហើយមិនបានបម្រើក្នុងកងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធទេ។នៅឆ្នាំ២០០០លោកបានក្លាយជាទីប្រឹក្សាក្រៅផ្លូវការរបស់នាយករដ្ឋមន្ត្រីរុស្ស៊ីហើយបានចូលបម្រើការងារនៅក្រសួងសេដ្ឋកិច្ចជាអនុរដ្ឋមន្ត្រី ៦ឆ្នាំក្រោយមក។ ពីឆ្នាំ២០០៨ដល់ឆ្នាំ២០១២លោកជាប្រធាននាយកដ្ឋានសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុរបស់រដ្ឋាភិបាលរុស្ស៊ីក្នុងឆ្នាំដដែលនោះ។លោកPutin បានធ្វើជានាយករដ្ឋមន្ត្រី។នៅឆ្នាំ២០១២លោកត្រូវបានតែងតាំងជារដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច។ ពីឆ្នាំ ២០១៣ដល់២០២០លោក Belousov បានបម្រើការជាទីប្រឹក្សារបស់ប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ី។ ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០២០លោកបានកាន់តំណែងជាឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីទី១។លោក Mark Galeotti នាយកក្រុមហ៊ុនប្រឹក្សា Mayak Intelligence ដែលមានមូលដ្ឋាននៅទីក្រុងឡុងដ៍បាននិយាយថា"វាមានសារៈសំខាន់ណាស់ក្នុងការមានអ្នកសេដ្ឋកិច្ចម្នាក់ដែលបាននិយាយចេញអំពីតម្រូវការដើម្បីតម្រឹមផ្នែកធំនៃសេដ្ឋកិច្ចជាមួយនឹងតម្រូវការនៃវិស័យការពារជាតិ ជាទូទៅ នេះ​ជា​ការងារ​របស់​អ្នកគ្រប់គ្រង​ផ្នែក​ហិរញ្ញវត្ថុ ហើយ​លោក Belousov អាច​ធ្វើ​ដូច្នោះ​បាន»។ប្រទេសរុស្ស៊ីបានតស៊ូមតិអំពីការកើនឡើងយ៉ាងខ្លាំងនៃផលិតកម្មឧស្សាហកម្មការពារជាតិក្នុងរយៈពេល២ឆ្នាំចុងក្រោយនេះ ដោយការចំណាយលើវិស័យការពារជាតិសរុបបានកើនឡើងដល់ ៧.៥% នៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប។អតីតមន្ត្រីការពារជាតិដែលធ្វើការជាមួយលោក Shoigu បាននិយាយថា "វិមានក្រឹមឡាំងចង់ឱ្យក្រសួង(ការពារជាតិ) ដឹកនាំដោយអ្នកសេដ្ឋកិច្ចដែលដឹងពីរបៀបរៀបចំសកម្មភាពរបស់ក្រសួងឱ្យបានត្រឹមត្រូវ" ។យោងតាមកាសែត New York Times ជាមួយនឹងការចំណាយលើសង្រ្គាមកើនឡើង រដ្ឋាភិបាលរបស់ប្រធានាធិបតី Putinបានចាប់ផ្ដើមកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងដើម្បីបង្កើនប្រាក់ចំណូលបន្ថែមទៀត រួមទាំងផែនការធ្វើកំណែទម្រង់ប្រព័ន្ធពន្ធផងដែរ។ជិតមួយភាគបីនៃថវិកាសហព័ន្ធរុស្ស៊ីត្រូវបានបម្រុងទុកសម្រាប់វិស័យការពារជាតិនៅឆ្នាំនេះ ដែលជាការកើនឡើងគួរឱ្យកត់សម្គាល់បើធៀបនឹងឆ្នាំមុន។ ការចំណាយលើយោធាដ៏ច្រើនរបស់រដ្ឋាភិបាលបានជំរុញសេដ្ឋកិច្ចរបស់រុស្ស៊ី ប៉ុន្តែបង្កើនហានិភ័យនៃការកើនឡើងកម្ដៅដោយសារកម្លាំងពលកម្មមានកម្រិតជំរុញឱ្យប្រាក់ឈ្នួលនិងអតិផរណាកើនឡើង។ការចាប់ខ្លួនអតីតអនុរដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិរុស្ស៊ី Timur Ivanov ជំនួសរដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិ Sergey Shoiguនិងការតែងតាំងអ្នកបច្ចេកទេសដែលគួរឱ្យទុកចិត្តជាប្រធានក្រសួងការពារជាតិក៏អាចជាសញ្ញាមួយដែលថាវិមានក្រឹមឡាំងនឹងធ្វើយុទ្ធនាការទប់ស្កាត់អំពើពុករលួយក្នុងវិស័យការពារជាតិ។លោក Sergei Markov អ្នកវិភាគនយោបាយគាំទ្រវិមានក្រឹមឡាំង បានសរសេរនៅលើកម្មវិធី Telegram ថា“ភារកិច្ចដំបូងរបស់លោក Belousov នឹងត្រូវប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងអំពើពុករលួយ។ លោកបានបន្ថែមថា សម្រាប់លោកBelousov«តំណែងជារដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិក្នុងសង្គ្រាមកូនកាត់ប្រឆាំងនឹងលោកខាងលិចទាំងមូលគឺជាបញ្ហាប្រឈមដ៏សំខាន់បំផុតនៃជីវិតរបស់លោក»។Andrei Kolesnikov អ្នក​ជំនាញ​ជាន់​ខ្ពស់​នៅ Carnegie Endowment for International Peace បាន​សរសេរ​នៅ​លើ​បណ្ដាញ​សង្គម។អ្នកជំនាញ Kolesnikov បានធ្វើអត្ថាធិប្បាយថា "លោក Belousov ទទួលខុសត្រូវចំពោះការអភិវឌ្ឍន៍បច្ចេកវិទ្យា។វិមានក្រឹមឡាំងជឿជាក់ថាលោកនឹងធ្វើបច្ចេកវិជ្ជាសេដ្ឋកិច្ច ហើយប្រែក្លាយវាទៅជាសេដ្ឋកិច្ចយោធា" ។សេដ្ឋវិទូអ៊ុយក្រែន Aleksey Kushch បាននិយាយថា សំណើតែងតាំងលោក Belousov ជារដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិរុស្ស៊ី អាចជា "ដំណឹងអាក្រក់"សម្រាប់អ៊ុយក្រែន។អ្នកជំនាញ Kushch បានសង្កត់ធ្ងន់ថា"សក្ដានុពលនៃស្មុគស្មាញយោធា-ឧស្សាហកម្មនៅក្នុងប្រទេសរុស្ស៊ីនឹងកើនឡើងយ៉ាងខ្លាំង ហើយផលិតកម្មយោធានឹងកើនឡើង" ។ សេដ្ឋវិទូរូបនេះជឿជាក់ថាលោកBelousovបានដើរតួនាទីក្នុងការបង្កើតគំរូកំណើនសម្រាប់សេដ្ឋកិច្ចរុស្ស៊ី ការផ្លាស់ប្តូររចនាសម្ព័ន្ធយ៉ាងជ្រាលជ្រៅ និងការសម្របខ្លួនទៅនឹងទណ្ឌកម្មរបស់លោកខាងលិច៕ពុតសាម៉ាត់ប្រភពGuardian, AP, New York Times