តើ​លោ​ក​ប្រធានាធិបតីBide​nអាច​រារាំង​អ៊ីស្រា​អែល​មិន​ឲ្យ​វាយ​ប្រហា​រ​ក្រុង​Rafahបានទេ​?

អតីតមន្ត្រីសន្តិសុខជាន់ខ្ពស់អាមេរិកម្នាក់បានបង្ហាញពីដែនកំណត់នយោបាយដែលរដ្ឋបាលរបស់ប្រធានាធិបតីBidenអាចមានឥទ្ធិពលលើអ៊ីស្រាអែលក្នុងជម្លោះនៅតំបន់ហ្គាហ្សាស្ទ្រីប។យោងតាមសារព័ត៌មានAsia Times ថ្មីៗនេះ The Conversationមានបទសម្ភាសន៍ជាមួយលោក Gregory Treverton សមាជិកក្រុមប្រឹក្សាស៊ើបការណ៍សម្ងាត់ជាតិអាមេរិក ក្រោមការដឹកនាំរបស់លោកObamaដើម្បីស្វែងយល់ពីសមត្ថភាពរដ្ឋបាលរបស់លោកប្រធានាធិបតីJoeBidenក្នុងការធ្វើអន្តរាគមន៍ក្នុងយុទ្ធនាការយោធាអ៊ីស្រាអែល។

ប្រធានាធិបតីអាមេរិក Joe Biden និងនាយករដ្ឋមន្ត្រីអ៊ីស្រាអែល Benjamin Netanyahu។ រូបថត៖AFP

តើ​ការ​ព្រមាន​របស់​អាមេរិក​ចំពោះ​អ៊ីស្រាអែល​ជា​វិធានការ​ការទូត​ធម្មតា​ឬ?

លោកTrevertonបានសង្កត់ធ្ងន់ថាការព្រមានថាអាមេរិកនឹងឈប់ផ្តល់អាវុធដល់អ៊ីស្រាអែល។ប្រសិនបើខ្លួនឈ្លានពានRafahមិនមែនជារឿងកម្រនោះទេ។នៅក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រប្រធានាធិបតីនិងរដ្ឋលេខាធិការអាមេរិកជាច្រើនបានសម្តែងការមិនពេញចិត្តចំពោះទីក្រុងTelAvivជាធម្មតានៅឆ្នាំ១៩៧៣នៅពេលដែលជម្លោះរវាងអ៊ីស្រាអែលនិងសម្ព័ន្ធមិត្តអារ៉ាប់បានផ្ទុះឡើង។នៅពេលនោះរដ្ឋាភិបាលអាមេរិកបានស្នើឱ្យអ៊ីស្រាអែលគោរពតាមដំណោះស្រាយបទឈប់បាញ់របស់ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខអង្គការសហប្រជាជាតិដែលជាវិធានការគាំទ្រដោយសហភាពសូវៀត។ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ Tel Aviv បានជៀសវាងបញ្ហានេះអស់រយៈពេលជាយូរមកហើយ។"ក្នុងករណីជាច្រើនប្រធានាធិបតីអាមេរិកត្រូវបានបង្ខំឱ្យប្រាប់អ៊ីស្រាអែលថា "តោះធ្វើរឿងនេះ"។ប៉ុន្តែចម្លើយរបស់ Tel Aviv គឺតែងតែ 'វាមិនមែនជាពេលវេលា'។ដូច្នេះហើយស្ថានភាពបច្ចុប្បន្ននៅហ្គាហ្សាមិនធ្លាប់មានពីមុនមកទេ"។Trevertonបានធ្វើអត្ថាធិប្បាយ។យោងតាមអតីតមន្ត្រីអាមេរិក ប្រទេសនានាក្លាយជាសម្ព័ន្ធមិត្តដោយសារតែផលប្រយោជន៍រួម ។ប៉ុន្តែពួកគេមិនតែងតែដូចគ្នានោះទេ។អាមេរិក​ធ្លាប់​មាន​សម្ព័ន្ធមិត្ត​ជាច្រើន​ដែល​ធ្វើ​តាម​អ្វី​ដែល​ខ្លួន​ចង់​បានមិនមែន​តាម​ផលប្រយោជន៍​របស់​ក្រុង​វ៉ាស៊ីនតោន​ទេ។“នៅពេលបច្ចុប្បន្នរដ្ឋាភិបាលអ៊ីស្រាអែល គ្របដណ្ដប់ដោយស្តាំនិយមខ្លាំងហើយមន្ត្រីជាច្រើននៅក្នុងរដ្ឋាភិបាលរបស់លោក Netanyahu មិនខ្វល់ពីអ្វីដែលអាមេរិកចង់បាននោះទេ។ នាយករដ្ឋមន្ត្រីNetanyahuប្រាកដណាស់ត្រូវតែគិតអំពីអនាគតនយោបាយរបស់លោក។ ហើយ​លោកនឹង​ស្តាប់​ពី​បក្ស​ស្តាំ​និយមមិន​មែន​លោក​ប្រធានាធិបតី Biden ទេ” លោកTrevertonបាន​អត្ថាធិប្បាយ។

តើឥទ្ធិពលនយោបាយរបស់អាមេរិកលើអ៊ីស្រាអែលមានកម្រិតកម្រិតណា?

បើ​តាម​លោកTreverton រដ្ឋាភិបាល​អាមេរិក​ពិត​ជា​ត្រូវ​ពិចារណា​បញ្ឈប់​ជំនួយ​សព្វាវុធ​ដល់​អ៊ីស្រាអែល។រដ្ឋាភិបាលរបស់លោក Netanyahu បានដើរក្បួនទៅកាន់ទីក្រុង Rafah ទោះបីជាទីក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន "បានស្នើសុំជាពិសេស" ទីក្រុង Tel Aviv មិនឱ្យធ្វើរឿងនេះទេ លុះត្រាតែវាអាចធានាសុវត្ថិភាពរបស់ជនស៊ីវិលប៉ាឡេស្ទីន។លោក Treverton បាននិយាយថា "លោក Bidenមិនចាំបាច់ធ្វើសេចក្តីថ្លែងការណ៍ 'បន្ទាត់ក្រហម' ទេពួកគេមិនមានឥទ្ធិពលច្រើនទេ។ផ្ទុយទៅវិញ ចូរយើងផ្តល់ការព្រមានយ៉ាងច្បាស់ថាការវាយប្រហារRafah នឹងប៉ះពាល់ដល់ជំនួយយោធាការគាំទ្ររបស់អាមេរិកសម្រាប់អ៊ីស្រាអែលនាពេលអនាគត"។ជម្លោះហ្គាហ្សាស្រ្ទីបដែលអូសបន្លាយនឹងបន្តធ្វើឱ្យមានការបែកបាក់មតិសាធារណៈនិងនយោបាយរបស់អាមេរិកហើយនេះក៏ជាហេតុផលដែលលោកBidenចង់ឱ្យអ៊ីស្រាអែលបញ្ចប់យុទ្ធនាការយោធារបស់ខ្លួនឱ្យបានឆាប់តាមដែលអាចធ្វើទៅបាន។ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ នៅតែមិនទាន់មានសេណារីយ៉ូច្បាស់លាស់អំពីអ្វីដែលនឹងកើតឡើងបន្ទាប់ តើអ៊ីស្រាអែលនឹងគ្រប់គ្រងតំបន់ហ្គាហ្សាឬដំណោះស្រាយរដ្ឋ២នឹងត្រូវពិចារណា?

ហេតុ​អ្វី​បាន​ជា​អ៊ីស្រាអែល​តាំង​ចិត្ត​ចូល​ក្រុង​Rafah?

លោកTrevertonបាននិយាយថា"តាមទស្សនៈនយោបាយរបស់អ៊ីស្រាអែល ប្រតិបត្តិការនៅRafahត្រូវតែអនុវត្តនេះជាជំហានចុងក្រោយដើម្បីលុបបំបាត់ក្រុមហាម៉ាស់។លោកបាននិយាយថាតាមពិតទៅក្រុមហាម៉ាស់ពិតជាមិនមានឥទ្ធិពលខ្លាំងពេកនៅហ្គាហ្សាមុនខែតុលា ឆ្នាំ២០២៣នោះទេ ព្រោះកម្លាំងនេះមានការគ្រប់គ្រងមិនត្រឹមត្រូវ។ប៉ុន្តែការវាយប្រហារដ៏គួរឱ្យភ្ញាក់ផ្អើលលើទឹកដីអ៊ីស្រាអែលបានផ្លាស់ប្តូរអ្វីៗទាំងអស់ដោយដាក់បញ្ហាប៉ាឡេស្ទីនឡើងវិញក្នុងរបៀបវារៈពិភពលោក។សូម្បីតែនៅតំបន់ West Bank និងពិភពអារ៉ាប់ក៏ដោយក៏បញ្ហាប៉ាឡេស្ទីនបានក្លាយទៅជាកង្វល់ធំមួយបន្ទាប់ពីការធ្វេសប្រហែសអស់រយៈពេលយូរ។អតីតមន្ត្រីអាមេរិករូបនេះបានអត្ថាធិប្បាយថា "គោលដៅកំពូលរបស់អ៊ីស្រាអែលនៅតែជាក្រុមហាម៉ាស់។ ពួកគេមិនចង់ឱ្យហានិភ័យដូចគ្នាកើតឡើងម្តងទៀតទេ។ប្រសិនបើមេដឹកនាំក្រុមហាម៉ាស់ដែលនៅសល់នៅក្នុងទីក្រុងRafahអ៊ីស្រាអែលនឹងវាយប្រហារ" ៕ពុតសាម៉ាត់